Trong xử lý nước thải, công nghệ MBBR được đánh giá cao nhờ khả năng nâng cao hiệu quả xử lý sinh học mà không cần tăng diện tích bể. Tuy nhiên, trong quá trình vận hành, giá thể vi sinh có thể bị cuốn theo dòng nước và trôi ra khỏi bể, gây ảnh hưởng đến sự ổn định của hệ thống. Tình trạng này không chỉ làm giảm lượng sinh khối mà còn có thể ảnh hưởng đến hiệu quả xử lý của toàn hệ thống. Để giúp các chủ vận hành có hướng xử lý phù hợp, Môi Trường Toàn Tâm sẽ tổng hợp những nguyên nhân thường gặp và cách khắc phục qua bài viết dưới đây.
Giá Thể MBBR Bị Trôi Gây Ảnh Hưởng Gì Đến Hệ Thống Nước Thải?
Khi giá thể bị thất thoát ra ngoài, không chỉ lượng vật liệu trong bể bị giảm mà tính ổn định và chi phí vận hành của công trình sinh học cũng có thể bị ảnh hưởng.
- Suy giảm mật độ vi sinh: Giá thể là nơi các chủng vi sinh vật hiếu khí và thiếu khí bám dính, sinh trưởng. Khi giá thể bị trôi ra ngoài, lượng vi sinh bám trên bề mặt cũng giảm theo, từ đó làm chậm quá trình phân hủy chất hữu cơ.
- Suy giảm chất lượng nước đầu ra: Khi sinh khối xử lý bị thiếu hụt, các chỉ tiêu ô nhiễm quan trọng như BOD, COD, Nitơ và Amoni trong nước thải đầu ra có thể thường xuyên vượt ngưỡng quy chuẩn cho phép.
- Tắc nghẽn hệ thống ống dẫn và thiết bị phía sau: Giá thể bị cuốn theo dòng nước có thể đi vào bể lắng, bể chứa hoặc cụm lọc, từ đó gây tắc nghẽn đường ống, kẹt bơm xả bùn và làm giảm hiệu suất của các công đoạn xử lý phía sau.
- Gia tăng chi phí vận hành: Việc giá thể liên tục bị thất thoát khiến doanh nghiệp phải bổ sung vật liệu mới định kỳ, làm phát sinh thêm chi phí và có thể ảnh hưởng đến quá trình vận hành liên tục của hệ thống.
Xem thêm: Bể Lắng Nước Thải Lắng Chậm: Nguyên Nhân Và Cách Cải Thiện
Vì Sao Giá Thể Trong Công Nghệ MBBR Bị Trôi?
Tình trạng giá thể MBBR bị trôi khỏi bể có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân liên quan đến kỹ thuật lẫn cách vận hành. Dưới đây là một số nguyên nhân thường gặp:
Tấm chắn giữ giá thể lắp sai vị trí hoặc bị hư hỏng
Tấm lưới chắn hoặc lưới lọc tại khu vực đầu ra có nhiệm vụ ngăn giá thể thoát ra ngoài theo dòng nước thải. Nếu trong quá trình thi công, tấm chắn bị lắp lệch, hở mép hoặc bị nứt, gãy do tác động cơ học trong thời gian vận hành, giá thể có thể theo các khe hở này trôi ra ngoài.
Kích thước khe chắn không phù hợp với giá thể đang sử dụng
Mỗi loại giá thể MBBR như K1, K3, dạng hình cầu hay dạng mút xốp đều có kích thước khác nhau. Nếu đơn vị thiết kế sử dụng lưới chắn có khe hở lớn hơn kích thước của hạt giá thể, hoặc giá thể bị va quật, bào mòn khiến kích thước giảm xuống, những hạt nhỏ sẽ dễ lọt qua khe lưới và bị cuốn ra ngoài.
Lưu lượng nước tăng đột ngột làm tăng vận tốc dòng chảy
Khi lưu lượng nước thải đưa vào bể MBBR tăng đột ngột do quá tải mùa vụ, mưa lớn hoặc xả thải không đều, vận tốc dòng chảy tại khu vực xả cũng tăng theo. Dòng chảy quá mạnh có thể đẩy giá thể áp sát vào lưới chắn và khiến giá thể vượt qua vị trí ngăn giữ nếu kết cấu tấm chắn không đủ chắc chắn.
Sục khí quá mạnh khiến giá thể phân bố không ổn định
Hệ thống đĩa phân phối khí trong bể MBBR có nhiệm vụ tạo dòng xáo trộn để giá thể chuyển động và duy trì trạng thái lơ lửng. Tuy nhiên, nếu lượng khí sục quá mạnh hoặc hệ thống phân phối khí bố trí không đồng đều, áp lực khí có thể đẩy một lượng lớn giá thể tập trung về phía đầu ra, từ đó làm tăng áp lực lên lưới chắn.
Giá thể bị dồn hoặc mắc kẹt tại khu vực đầu ra
Khi dòng chảy trong bể bị xáo trộn không đều, giá thể có thể tích tụ và dồn thành từng cụm lớn tại vị trí tấm chắn xả nước. Tình trạng tắc nghẽn cục bộ này làm tăng chênh lệch mực nước và tạo ra dòng chảy mạnh hơn tại những vị trí còn thông thoáng, khiến giá thể bị ép và trôi qua.
Lưu lượng thực tế đã thay đổi so với công suất thiết kế ban đầu
Sau một thời gian vận hành, nhiều nhà máy mở rộng quy mô sản xuất khiến lưu lượng nước thải thực tế tăng cao hơn đáng kể so với tải trọng thiết kế ban đầu. Sự thay đổi này làm ảnh hưởng đến thời gian lưu nước và vận tốc dòng chảy trong bể, từ đó có thể khiến chuyển động của giá thể trở nên khó kiểm soát.
Các Dấu Hiệu Cho Thấy Giá Thể MBBR Đang Bị Trôi
Người vận hành có thể sớm nhận biết tình trạng giá thể bị trôi thông qua một số dấu hiệu sau:
- Giá thể xuất hiện tại đường ống đầu ra của bể MBBR.
- Giá thể xuất hiện trong bể lắng hoặc bể chứa nước sạch.
- Lượng giá thể trong bể giảm rõ rệt so với thời điểm ban đầu.
- Giá thể tập trung thành từng cụm tại khu vực tấm chắn.
- Tấm chắn giữ giá thể xuất hiện khe hở, vết nứt, cong hoặc bị lệch vị trí.
- Bề mặt tấm chắn thường xuyên bị bám chất rắn, sợi hoặc cặn.
- COD hoặc Amoni đầu ra có xu hướng tăng trong khi các điều kiện vận hành khác không thay đổi đáng kể.
- Hệ thống phải bổ sung giá thể nhiều lần nhưng sau một thời gian lượng giá thể tiếp tục giảm.
Xem thêm: Hệ XLNT 100 m³/Ngày Nên Chọn MBBR Hay MBR? So Sánh Chi Phí
Cách Khắc Phục Tình Trạng Giá Thể Trôi Trong Công Nghệ MBBR
Để xử lý tình trạng này hiệu quả, cần xác định và khắc phục nguyên nhân gây thất thoát trước, sau đó mới tiến hành bổ sung lượng giá thể đã mất vào bể.
Sửa chữa hoặc thay mới tấm chắn khi bị nứt cong
Tắt tạm thời hệ thống cấp nước và sục khí tại khu vực đầu ra để kiểm tra toàn bộ bề mặt tấm chắn. Nếu phát hiện tấm chắn bị nứt, cong vênh hoặc hở mối hàn, cần tiến hành gia cố, hàn kín hoặc thay thế bằng tấm chắn inox hoặc composite có độ bền cơ học cao hơn. Đồng thời, cần đảm bảo kích thước khe lưới nhỏ hơn đường kính hạt giá thể từ 2-3 mm.
Kiểm soát lưu lượng nước thải phù hợp với công suất thiết kế
Có thể sử dụng bể điều hòa để điều tiết lưu lượng nước thải bơm vào bể MBBR ổn định hơn, hạn chế tình trạng sốc tải hoặc lưu lượng tăng đột ngột. Nếu lưu lượng thực tế tăng cao, cần điều chỉnh lại van phân phối để duy trì vận tốc dòng chảy qua lưới chắn ở mức an toàn.
Điều chỉnh lượng khí cấp để giá thể chuyển động ổn định
Cần hiệu chỉnh van cấp khí để duy trì trạng thái xáo trộn đồng đều trong toàn bể mà không tạo ra những vùng xoáy cục bộ đẩy giá thể về phía xả nước. Khi cần thiết, có thể bố trí lại hệ thống phân phối khí đáy nhằm tạo luồng tuần hoàn đồng đều hơn, giúp giá thể được phân bố ổn định trong không gian bể.
Bổ sung thêm giá thể sau khi đã khắc phục nguyên nhân
Sau khi kiểm tra, sửa chữa tấm chắn và ổn định dòng chảy, cần đo đạc lại khối lượng giá thể hiện có trong bể. Từ đó, bổ sung lượng giá thể thiếu hụt để khôi phục tỷ lệ lấp đầy tối ưu, tạo điều kiện cho vi sinh vật nhanh chóng khôi phục màng sinh học.
Xem thêm: Bể Aerotank Khi Mất Điện Lâu Có Ảnh Hưởng Đến Vi Sinh Không?
Đơn Vị Nào Nhận Cải Tạo Hệ Thống MBBR Uy Tín, Giá Tốt
Nếu chủ vận hành đã kiểm tra tấm chắn, điều chỉnh lưu lượng, kiểm soát lượng khí và bổ sung giá thể nhưng sau đó giá thể vẫn tiếp tục bị trôi, lúc này, điều nên làm là tìm kiếm đơn vị có chuyên môn và kinh nghiệm để xác định chính xác nguyên nhân cũng như đưa ra hướng xử lý phù hợp.
Bên cạnh tình trạng giá thể liên tục bị trôi, một số dấu hiệu dưới đây cũng cho thấy hệ thống MBBR cần được kiểm tra và cải tạo kịp thời để tránh ảnh hưởng đến toàn bộ hệ thống xử lý nước thải:
- Tấm chắn và hệ thống phân phối khí đã xuống cấp, gỉ sét hoặc hư hỏng nặng.
- Lưu lượng xử lý hiện tại vượt quá xa công suất thiết kế ban đầu do nhà máy nâng công suất.
- Lượng giá thể thất thoát cao, diễn ra thường xuyên và gây tốn kém chi phí.
- Các chỉ tiêu ô nhiễm như COD và Amoni đầu ra thường xuyên không đạt yêu cầu quy chuẩn hiện hành.
Môi Trường Toàn Tâm nhận khắc phục các vấn đề vận hành của công nghệ MBBR và cải tạo hệ thống xử lý nước thải toàn diện. Với đội ngũ kỹ sư giàu kinh nghiệm, Toàn Tâm cung cấp giải pháp khảo sát tận nơi, xác định nguyên nhân cốt lõi và đề xuất phương án cải tạo phù hợp với hiện trạng công trình, đồng thời hướng đến tối ưu chi phí.
Dịch vụ của Môi Trường Toàn Tâm bao gồm gia cố hoặc thay mới cụm lưới chắn chuyên dụng, tính toán và tối ưu hệ thống phân phối khí, cung cấp giá thể MBBR chất lượng cao và nâng cấp công suất hệ thống nhằm đáp ứng yêu cầu đầu ra.
Xem thêm: Xử Lý Nước Thải Sinh Hoạt Giá Tốt, Hiệu Quả, Bền Bỉ Toàn Tâm
Lời Kết
Tình trạng trôi giá thể trong công nghệ MBBR nếu không được xử lý kịp thời có thể ảnh hưởng đáng kể đến hiệu quả xử lý sinh học và làm gia tăng chi phí vận hành. Việc xác định đúng nguyên nhân từ tấm chắn, lưu lượng nước đến chế độ sục khí sẽ giúp hệ thống duy trì hoạt động ổn định và bền bỉ hơn.
Nếu hệ thống xử lý nước thải của doanh nghiệp đang gặp tình trạng trôi giá thể hoặc cần cải tạo, nâng cấp, hãy liên hệ Môi Trường Toàn Tâm qua hotline 0767 861 126 hoặc Zalo. Chúng tôi sẵn sàng tư vấn kỹ thuật miễn phí và cung cấp giải pháp xử lý phù hợp, tiết kiệm cho doanh nghiệp.
Địa chỉ: Công Ty TNHH Giải Pháp Kỹ Thuật Toàn Tâm
Liên hệ ngay Toàn Tâm để nhận tư vấn miễn phí
Anh Nguyễn Chí Phúc, CEO của Môi Trường Toàn Tâm, là người có nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực tư vấn và giải pháp môi trường. Với mục tiêu hỗ trợ doanh nghiệp tuân thủ quy định pháp luật và phát triển bền vững, anh đã xây dựng Môi Trường Toàn Tâm trở thành đơn vị cung cấp dịch vụ môi trường chuyên nghiệp, tận tâm và đáng tin cậy.
