Bể chứa nước sạch giữ vai trò quan trọng trong hệ thống hạ tầng kỹ thuật của các nhà máy sản xuất. Công trình này giúp duy trì nguồn nước ổn định về lưu lượng và áp lực, đáp ứng nhu cầu vận hành dây chuyền cũng như sinh hoạt của công nhân viên. Để thiết kế bể chứa nước sạch bền bỉ, đạt chuẩn và tối ưu chi phí, doanh nghiệp cần lựa chọn vật liệu phù hợp đồng thời tuân thủ các yêu cầu kỹ thuật cần thiết. Hãy cùng Môi Trường Toàn Tâm tìm hiểu chi tiết các quy chuẩn và lưu ý quan trọng khi thiết kế bể chứa nước sạch qua bài viết dưới đây.
Bể Chứa Nước Sạch Trong Nhà Máy Dùng Để Làm Gì?
Trong khu công nghiệp và nhà máy, bể chứa nước sạch có nhiệm vụ lưu trữ, điều hòa nguồn nước trước khi phân phối đến các khu vực sử dụng. Công trình này đảm nhận những vai trò chính như:
- Cung cấp nước cho hoạt động sản xuất: Duy trì nguồn nước ổn định về lưu lượng và áp lực cho các công đoạn như làm mát máy móc, pha chế hóa chất, vệ sinh nhà xưởng hoặc sử dụng trực tiếp trong sản phẩm.
- Đảm bảo nhu cầu sinh hoạt: Cung cấp nước phục vụ ăn uống, vệ sinh, tắm giặt hằng ngày cho cán bộ, kỹ sư và công nhân trong các ca làm việc.
- Dự trữ nước phòng cháy chữa cháy: Lưu trữ một dung tích nước lớn và cố định để chủ động ứng phó khi xảy ra sự cố hỏa hoạn theo quy định pháp luật.
- Điều hòa và cân bằng hệ thống cấp nước: Hỗ trợ giảm áp lực cho mạng lưới cấp nước đô thị vào thời điểm nhu cầu tăng cao, đồng thời hạn chế nguy cơ gián đoạn sản xuất khi nguồn nước bên ngoài xảy ra sự cố tạm thời.
Xem thêm: Xử lý nước cấp sinh hoạt: Giải pháp thiết kế và thi công trọn gói
Quy Chuẩn Nào Cần Quan Tâm Khi Thiết Kế Bể Chứa Nước Sạch?
Khi lập bản vẽ và triển khai thi công bể chứa nước sạch, đơn vị thiết kế cần căn cứ vào các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật hiện hành để đảm bảo công trình an toàn, phù hợp yêu cầu kỹ thuật và pháp lý.
Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về công trình cấp nước và thoát nước
Việc xây dựng bể chứa cần tuân thủ các yêu cầu về hạ tầng kỹ thuật cấp nước theo QCVN 07-1:2023/BXD, được ban hành kèm theo Thông tư 15/2023/TT-BXD và thay thế QCVN 07-1:2016/BXD. Quy chuẩn này đưa ra các yêu cầu liên quan đến vị trí đặt bể, khoảng cách an toàn vệ sinh, khả năng chịu tải của kết cấu và các thông số kết nối đường ống vào, ra của mạng lưới.
Tiêu chuẩn quốc gia về thiết kế bể chứa nước công nghiệp
Việc tính toán kết cấu và thể tích bể chứa nước sạch cần dựa trên các tiêu chuẩn thiết kế hiện hành, trong đó có TCVN 33:2006. Tài liệu này cung cấp cơ sở để xem xét dung tích điều hòa, dung tích dự trữ sự cố, phương án bố trí vách ngăn, độ dốc đáy bể và lắp đặt thiết bị đo mức nước tự động.
Quy định về an toàn vệ sinh đối với nguồn nước dùng trong sinh hoạt
Đối với nước sạch được lưu trữ trong bể để phục vụ sinh hoạt, chất lượng nước phải đáp ứng các chỉ tiêu cảm quan, hóa học và vi sinh theo QCVN 01-1:2024/BYT của Bộ Y tế. Quy chuẩn này được ban hành kèm theo Thông tư 52/2024/TT-BYT và thay thế QCVN 01-1:2018/BYT.
Do đó, thiết kế bể cần chú trọng đến vật liệu và lớp phủ bên trong, bảo đảm không sử dụng vật liệu độc hại hoặc có khả năng làm thay đổi màu, mùi và chất lượng nguồn nước.
Quy chuẩn quốc gia về an toàn phòng cháy chữa cháy cho nhà xưởng
Theo QCVN 06:2022/BXD và các văn bản hướng dẫn PCCC mới nhất, bể chứa nước sạch cần dành riêng một phần dung tích cố định cho mục đích chữa cháy theo yêu cầu của công trình. Lượng nước PCCC này phải được duy trì liên tục, đồng thời hệ thống họng hút và bơm chữa cháy cần được kết nối riêng biệt để đảm bảo khả năng hoạt động ngay cả khi nguồn nước sinh hoạt bị ngắt.
Các Yếu Tố Quyết Định Dung Tích Của Bể Chứa Nước Sạch
Xác định chính xác thể tích bể là bước quan trọng giúp nhà máy tránh đầu tư dư thừa nhưng vẫn đảm bảo đủ nước trong quá trình vận hành.
Quy mô nhân sự và nhu cầu sử dụng nước theo ca làm việc
Số lượng công nhân viên làm việc tại nhà máy cùng số ca hoạt động mỗi ngày là những yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến lượng nước sinh hoạt tiêu thụ. Khi tính toán, có thể dựa trên định mức lít/người/ca, đồng thời cộng thêm lượng nước sử dụng tại nhà ăn và các khu vệ sinh tập trung.
Công suất tiêu thụ nước của dây chuyền và máy móc sản xuất
Đây là một trong những yếu tố ảnh hưởng đáng kể đến dung tích bể chứa nước sạch. Mỗi lĩnh vực sản xuất như dệt nhuộm, thực phẩm, cơ khí hay điện tử đều có đặc điểm và nhu cầu sử dụng nước khác nhau. Vì vậy, kỹ sư cần tổng hợp lưu lượng nước tiêu thụ cực đại của toàn bộ máy móc và dây chuyền trong thời gian cao điểm để xác định dung tích điều hòa phù hợp với nhu cầu thực tế.
Xem thêm: Công Nghệ Xử Lý Nước Cấp Nào Phù Hợp Với Nước Sông, Hồ?
Nhu cầu dự trữ nước phục vụ công tác phòng cháy chữa cháy
Thể tích nước PCCC được xác định dựa trên nhiều yếu tố như diện tích nhà xưởng, bậc chịu lửa, hạng nguy hiểm cháy nổ và thời gian dập tắt đám cháy giả định, thường từ 1 đến 3 giờ. Phần dung tích phục vụ PCCC này cần được tính toán và cộng vào tổng thể tích của bể chứa nước sạch theo yêu cầu thiết kế.
Thời gian dự phòng khi nguồn cấp nước bên ngoài gặp sự cố
Để hạn chế nguy cơ nhà máy phải tạm dừng hoạt động khi nguồn nước từ công ty cấp nước sạch gặp sự cố, bể chứa thường được thiết kế với khả năng dự trữ lượng nước cần thiết cho khoảng 24 đến 48 giờ vận hành liên tục.
Tiêu Chí Quan Trọng Khi Thiết Kế Kết Cấu Bể Chứa Nước Sạch
Kết cấu bể chứa nước sạch cần đảm bảo khả năng vận hành ổn định trong thời gian dài, đồng thời hạn chế tình trạng rò rỉ, xuống cấp và phát sinh các vấn đề bất ngờ trong quá trình sử dụng.
Khả năng chống thấm và chịu áp lực nước trong quá trình vận hành
Trong quá trình chứa nước, thành và đáy bể liên tục chịu tác động của áp lực thủy tĩnh từ khối nước bên trong. Với bể ngầm, kết cấu còn có thể chịu thêm áp lực từ đất và nước ngầm bên ngoài. Vì vậy, thành và đáy bể cần được tính toán phù hợp với điều kiện vận hành. Công tác chống thấm cũng phải sử dụng vật liệu chuyên dụng, hạn chế tối đa nguy cơ nước rò rỉ ra ngoài hoặc nước bẩn từ đất ngấm ngược vào bên trong bể.
Giải pháp hạn chế ô nhiễm và ngăn ngừa tác nhân bên ngoài xâm nhập
Bể chứa cần được thiết kế kín và có biện pháp bảo vệ phù hợp. Các vị trí như lỗ thông hơi, đường ống tràn và ống thoát cặn nên được trang bị lưới thép inox mắt nhỏ để hạn chế côn trùng, chuột, bụi bẩn hoặc nước mưa bẩn xâm nhập vào nguồn nước sạch. Việc kiểm soát tốt các vị trí này giúp hạn chế nguy cơ ô nhiễm trong thời gian bể được đưa vào vận hành.
Xem thêm: Hệ Thống RO Có Thể Xử Lý Nước Mặn Thành Nước Ngọt Không?
Bố trí hệ thống thông hơi và cửa chui thuận tiện cho việc bảo trì
Bể cần có ít nhất một cửa thăm (cửa chui) với kích thước tối thiểu 600 x 600 mm, được trang bị nắp đậy kín và khóa an toàn. Cửa thăm giúp thuận tiện cho việc kiểm tra, vệ sinh và bảo trì bên trong bể. Hệ thống ống thông hơi cũng cần được bố trí hợp lý để đảm bảo lưu thông không khí, hạn chế hiện tượng chân không hoặc tích tụ áp suất khí khi bơm rút nước nhanh.
Giải pháp hạn chế tích tụ cặn và thuận tiện cho việc xả rửa đáy bể
Trong quá trình sử dụng, cặn và tạp chất vẫn có thể tích tụ dưới đáy bể. Do đó, kết cấu đáy cần có giải pháp thu gom và xả phù hợp để thuận tiện cho công tác vệ sinh định kỳ. Đáy bể chứa nước sạch không nên thiết kế hoàn toàn bằng phẳng mà cần tạo độ dốc từ 1% đến 2% về phía hố thu cặn. Cách bố trí này giúp tạp chất tập trung về một vị trí và được xả ra ngoài thông qua rốn xả đáy trong quá trình vệ sinh.
Các Loại Vật Liệu Bền Bỉ, Phù Hợp Để Làm Bể Chứa Nước Sạch
Mỗi loại vật liệu sử dụng cho bể chứa nước sạch đều có những ưu điểm và hạn chế riêng. Vì vậy, nhà máy cần cân nhắc đồng thời yêu cầu sử dụng và chi phí đầu tư trước khi lựa chọn phương án phù hợp.
- Bê tông cốt thép: Đây là lựa chọn phổ biến cho các bể có dung tích lớn hoặc bể ngầm dưới đất. Vật liệu có độ bền cao, khả năng chịu lực tốt nhưng thời gian thi công dài và yêu cầu kỹ thuật chống thấm tương đối tỉ mỉ.
- Inox công nghiệp (Inox 304 hoặc Inox 316): Thường được sử dụng cho bể treo, bể đặt trên mái hoặc bể lắp ghép panen. Inox có bề mặt nhẵn, hạn chế bám cặn và khả năng chống ăn mòn cao, phù hợp với các yêu cầu vệ sinh đối với nguồn nước ăn uống. Tuy nhiên, chi phí đầu tư ban đầu cho bể khá cao.
- Vật liệu Composite: Có trọng lượng nhẹ, khả năng chống gỉ sét và ăn mòn bởi hóa chất tốt, đồng thời có độ bền cơ học cao. Bể composite lắp ghép thuận tiện cho vận chuyển và thi công tại những khu vực có không gian hạn chế, nhưng giá thành cao hơn phương án bê tông.
- Nhựa PE/HDPE nguyên sinh: Phù hợp với các nhà xưởng quy mô vừa và nhỏ hoặc được sử dụng làm bể chứa trung gian. Vật liệu có độ dẻo dai, khả năng chống tia UV tốt và không độc hại, tuy nhiên dung tích chứa có giới hạn hơn so với bể bê tông hoặc inox lắp ghép.
Toàn Tâm Nhận Thiết Kế Và Thi Công Bể Chứa Nước Sạch Tiết Kiệm
Nếu nhà máy đang tìm kiếm đơn vị thiết kế và thi công bể chứa nước sạch với phương án phù hợp về chi phí, Môi Trường Toàn Tâm có thể trở thành đối tác đáng tin cậy, đồng hành từ khâu khảo sát đến triển khai công trình.
Đội ngũ kỹ thuật sẽ tiến hành khảo sát thực tế mặt bằng, xác định nhu cầu sử dụng nước, đánh giá hệ thống hiện hữu và tư vấn dung tích, kết cấu, vật liệu cùng phương án bố trí phù hợp. Qua đó, nhà máy có thể lựa chọn giải pháp vừa có thể đáp ứng nhu cầu sử dụng mà vẫn kiểm soát tốt chi phí đầu tư.
Tùy vào hiện trạng và nhu cầu thực tế, Toàn Tâm có thể tư vấn phương án xây dựng bể mới hoặc cải tạo bể hiện hữu, kết hợp đường ống, bơm, thiết bị đo mực nước và các hạng mục liên quan để hình thành hệ thống vận hành đồng bộ.
Đối với các hạng mục có yêu cầu riêng về pháp lý hoặc PCCC, phương án thiết kế sẽ được đối chiếu với các quy chuẩn, tiêu chuẩn hiện hành tương ứng. Mục tiêu là xây dựng bể chứa nước sạch phù hợp với nhu cầu thực tế, tối ưu chi phí vật tư, đồng thời thuận tiện cho quá trình vận hành, vệ sinh và bảo trì lâu dài cho nhà máy.
Xem thêm: Dịch vụ xử lý nước cấp đạt chuẩn cho sinh hoạt và sản xuất
Lời Kết
Đầu tư thiết kế và thi công bể chứa nước sạch đạt chuẩn giúp nhà máy chủ động nguồn nước và duy trì hoạt động ổn định, an toàn. Một công trình được tính toán phù hợp không chỉ góp phần tối ưu chi phí mà còn hỗ trợ doanh nghiệp đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật và quy định pháp luật liên quan.
Nếu khách hàng cần tư vấn kỹ thuật hoặc nhận báo giá thi công bể chứa nước sạch trọn gói, hãy liên hệ Môi Trường Toàn Tâm qua hotline 0767 861 126 hoặc Zalo. Chúng tôi luôn sẵn sàng đồng hành và mang đến cho nhà máy giải pháp xử lý và lưu trữ nước tối ưu!
Địa chỉ: Công Ty TNHH Giải Pháp Kỹ Thuật Toàn Tâm
Liên hệ ngay Toàn Tâm để nhận tư vấn miễn phí
Anh Nguyễn Chí Phúc, CEO của Môi Trường Toàn Tâm, là người có nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực tư vấn và giải pháp môi trường. Với mục tiêu hỗ trợ doanh nghiệp tuân thủ quy định pháp luật và phát triển bền vững, anh đã xây dựng Môi Trường Toàn Tâm trở thành đơn vị cung cấp dịch vụ môi trường chuyên nghiệp, tận tâm và đáng tin cậy.
