Tình trạng COD cao trong nước thải sản xuất gỗ đang là một trong những vấn đề khiến nhiều nhà máy chế biến gỗ gặp khó khăn trong quá trình vận hành hệ thống xử lý môi trường. Hàm lượng chất hữu cơ khó phân hủy từ nhựa cây, keo dán và sơn phủ khi vượt ngưỡng cho phép có thể làm gia tăng tải lượng ô nhiễm, gây quá tải hệ thống và tiềm ẩn nguy cơ bị xử phạt hành chính. Để giúp doanh nghiệp khắc phục tình trạng này, Môi Trường Toàn Tâm sẽ hướng dẫn quy trình xử lý COD cao chi tiết, góp phần nâng cao hiệu quả xử lý và tối ưu chi phí vận hành trong bài viết dưới đây.

Nguyên Nhân Khiến COD Trong Nước Thải Sản Xuất Gỗ Tăng Cao
COD cao trong nước thải sản xuất gỗ chủ yếu liên quan đến các hợp chất hữu cơ phát sinh từ nguyên liệu, hóa chất và hoạt động vệ sinh thiết bị. Những nguyên nhân thường gặp bao gồm:
- Nước thải từ công đoạn luộc và hấp gỗ: Quá trình gia nhiệt khiến nhựa cây, tanin, lignin và các hợp chất polyphenol tự nhiên trong thân gỗ hòa tan vào nước. Điều này có thể khiến nước thải chuyển sang màu nâu sẫm và làm tăng đáng kể chỉ số COD.
- Vệ sinh máy trộn keo và thiết bị ép ván: Nước rửa bồn chứa và trục lăn keo có thể chứa hàm lượng cao keo công nghiệp gốc urê-formaldehyde (UF) và phenol-formaldehyde (PF). Đây là những hợp chất hữu cơ có cấu trúc bền vững, gây khó khăn cho quá trình phân hủy sinh học.
- Nước thải từ hệ thống buồng phun sơn màng nước: Dung môi pha sơn và bụi sơn PU hoặc NC bị cuốn trôi theo dòng nước tuần hoàn, khiến nước thải phát sinh thêm các thành phần hóa chất và làm nồng độ COD tăng cao.
- Hóa chất ngâm tẩm bảo quản gỗ: Các dung dịch chống mối mọt, nấm mốc bị rò rỉ hoặc xả bỏ sau quá trình xử lý phôi gỗ có thể mang theo nhiều hợp chất hữu cơ, làm gia tăng tải lượng ô nhiễm trong nước thải.
- Nước dập bụi từ xưởng cưa xẻ, chà nhám: Bụi gỗ có kích thước nhỏ khi hòa lẫn vào nước sẽ tạo thành hỗn hợp chất rắn lơ lửng khó lắng, góp phần làm tăng hàm lượng chất hữu cơ trong nước thải.

Xem thêm: Dự Án Xử Lý Nước Thải Sản Xuất Gỗ Trọn Gói Toàn Tâm
Cách Xác Định Nguyên Nhân COD Cao Trong Nước Thải Sản Xuất Gỗ
Trước khi lựa chọn phương án xử lý, doanh nghiệp cần kiểm tra đặc tính nước thải và rà soát hoạt động sản xuất để xác định nguồn phát sinh cũng như thành phần gây COD cao trong nước thải sản xuất gỗ. Có thể thực hiện thông qua các bước sau:
Khoanh vùng và lấy mẫu riêng tại từng nguồn thải phát sinh
Thay vì chỉ lấy mẫu tổng hợp tại bể điều hòa, người vận hành nên thu thập mẫu nước thải riêng biệt tại từng vị trí phát sinh như khu vực luộc gỗ, khu vệ sinh máy trộn keo, buồng phun sơn và khu vực dập bụi. Việc phân tích COD tại từng nhánh thu gom giúp xác định công đoạn có tải lượng ô nhiễm lớn, từ đó xem xét phương án phân luồng và xử lý cục bộ phù hợp.
Đối với các dòng nước thải chỉ phát sinh theo từng đợt vệ sinh thiết bị, cần tiến hành lấy mẫu ngay trong thời điểm xả thải thực tế. Cách này giúp tránh bỏ sót những nguồn nước có nồng độ ô nhiễm cao nhưng không xuất hiện thường xuyên.

Đánh giá tỷ lệ BOD₅/COD để xác định khả năng phân hủy sinh học
BOD₅ phản ánh lượng oxy vi sinh vật tiêu thụ trong quá trình phân hủy sinh học các chất hữu cơ, trong khi COD biểu thị lượng oxy tương đương cần thiết để oxy hóa hóa học các chất có trong mẫu nước. Vì vậy, hai chỉ tiêu này được sử dụng để đánh giá đặc tính ô nhiễm hữu cơ và khả năng xử lý sinh học của nước thải.
Nếu tỷ lệ BOD₅/COD lớn hơn 0,5, nước thải thường có khả năng phân hủy sinh học tương đối tốt, thuận lợi hơn cho việc áp dụng công nghệ vi sinh.
Ngược lại, nếu tỷ lệ này nhỏ hơn 0,3, cần xem xét khả năng tồn tại các hợp chất hữu cơ khó phân hủy, chẳng hạn như một số thành phần từ keo dán hoặc dung môi sơn. Trong trường hợp này, doanh nghiệp cần cân nhắc can thiệp bằng phương án tiền xử lý hóa lý trước khi đưa nước thải vào công đoạn sinh học.
Rà soát hồ sơ sử dụng hóa chất và keo dán tại xưởng
Nồng độ ô nhiễm trong nước thải có thể thay đổi theo nguyên liệu và lịch trình sản xuất của nhà máy. Do đó, kỹ thuật viên cần đối chiếu nhật ký vận hành hệ thống xử lý với định mức sử dụng keo, sơn, hóa chất và thời điểm vệ sinh bồn chứa tại từng phân xưởng.
Đặc biệt, cần chú ý những thời điểm nhà máy tiến hành súc rửa đồng loạt các thiết bị pha trộn hóa chất vào cuối ca hoặc cuối tuần. Đây có thể là nguyên nhân khiến chỉ số COD cao trong nước thải sản xuất gỗ tăng đột biến trong một khoảng thời gian ngắn.

Xem thêm: 7 Vấn Đề Thường Gặp Khi Xử Lý Nước Thải Nhà Hàng
Quy Trình Xử Lý COD Cao Trong Nước Thải Sản Xuất Gỗ Chi Tiết
Sau khi xác định được nguồn phát sinh và đặc tính ô nhiễm, doanh nghiệp cần lựa chọn phương án xử lý tương ứng với thành phần nước thải thực tế. Quy trình dưới đây kết hợp các công đoạn cơ học, hóa lý và sinh học nhằm loại bỏ chất rắn, giảm tải lượng hữu cơ và xử lý phần COD còn lại.
Bước 1: Thu gom và tách rác, mùn cưa khỏi nước thải
Nước thải từ các phân xưởng được thu gom qua hệ thống đường ống và dẫn đến song chắn rác thô, lưới lọc tinh để giữ lại dăm bào, vỏ cây và mùn cưa có kích thước lớn. Tiếp theo, dòng nước có thể đi qua bể lắng cát và bể tách dầu mỡ để loại bỏ cặn nặng cùng lớp váng nổi, góp phần bảo vệ máy bơm và hạn chế tình trạng tắc nghẽn đường ống ở các công đoạn phía sau.
Rác và cặn gỗ sau khi tách cần được thu gom định kỳ, tránh tích tụ lâu ngày gây phân hủy và làm phát sinh thêm ô nhiễm trong hệ thống.
Bước 2: Điều hòa lưu lượng và nồng độ COD
Nước thải sau khi tách rác được dẫn vào bể điều hòa có bố trí hệ thống khuấy trộn hoặc sục khí phù hợp để duy trì trạng thái đồng nhất. Công đoạn này giúp ổn định lưu lượng, hạn chế biến động nồng độ COD giữa các ca sản xuất và giảm nguy cơ quá tải cho những bể xử lý phía sau.
Nhờ khả năng điều tiết dòng thải, hệ thống có thể hạn chế tình trạng sốc tải khi nhà máy tiến hành xả nước vệ sinh thiết bị hoặc thu gom nước thải tập trung vào cuối ngày.

Xem thêm: Giải pháp xử lý nước thải thủy sản – Môi Trường Toàn Tâm
Bước 3: Xử lý hóa lý bằng phương pháp keo tụ và tạo bông
Đây là công đoạn quan trọng nhằm loại bỏ các chất ô nhiễm dạng keo, cặn lơ lửng và một phần chất hữu cơ khó phân hủy. Nước thải được bơm vào bể phản ứng, điều chỉnh pH về khoảng phù hợp (thường từ 6,5 – 7,5), sau đó bổ sung hóa chất keo tụ như phèn nhôm hoặc PAC. Quá trình này giúp trung hòa điện tích, phá vỡ trạng thái ổn định của các hạt keo và tạo điều kiện để chúng liên kết thành những cụm cặn lớn hơn.
Tiếp theo, chất trợ keo tụ polymer được châm vào bể tạo bông nhằm liên kết các hạt cặn nhỏ thành bông bùn có kích thước lớn, dễ lắng hơn. Các bông cặn sau đó được tách ra khỏi nước tại bể lắng hóa lý, góp phần giảm lượng chất rắn và một phần COD trong dòng thải.
Bước 4: Xử lý sinh học để phân hủy chất hữu cơ hòa tan
Sau khi loại bỏ phần lớn cặn lơ lửng và các chất có khả năng keo tụ, nước thải tiếp tục được đưa vào cụm bể sinh học. Tùy theo đặc tính ô nhiễm và yêu cầu xử lý, doanh nghiệp có thể lựa chọn hệ thống kết hợp kỵ khí, hiếu khí hoặc ứng dụng công nghệ giá thể vi sinh di động MBBR.
Tại bể sinh học hiếu khí, vi sinh vật được cung cấp oxy thông qua hệ thống sục khí để phân hủy các chất hữu cơ hòa tan còn lại trong nước. Trong quá trình này, các hợp chất hữu cơ được chuyển hóa thành CO₂, nước và sinh khối mới, góp phần giảm nồng độ COD.

Xem thêm: Xử Lý Nước Thải Khu Công Nghiệp Trọn Gói, Giá Tốt, Đạt Chuẩn
Bước 5: Lắng và tách bùn sau xử lý sinh học
Hỗn hợp nước và bông bùn vi sinh sau bể hiếu khí được dẫn sang bể lắng sinh học. Tại đây, dưới tác dụng của trọng lực, bùn hoạt tính lắng xuống đáy bể, phần nước trong được thu ở phía trên và chuyển sang công đoạn xử lý tiếp theo.
Một phần bùn lắng được bơm tuần hoàn trở lại bể hiếu khí nhằm duy trì mật độ vi sinh cần thiết cho quá trình phân hủy chất hữu cơ. Phần bùn dư được dẫn về bể chứa bùn để tiếp tục xử lý, ép khô và thu gom theo quy định.
Bước 6: Xử lý hoàn thiện và kiểm tra COD đầu ra
Sau bể lắng sinh học, nước tiếp tục đi qua bồn lọc áp lực đa tầng chứa cát thạch anh và than hoạt tính nhằm loại bỏ cặn mịn, đồng thời hỗ trợ hấp phụ phần màu còn sót lại trong nước. Tiếp đó, công đoạn khử trùng bằng clo (chlorine) được thực hiện để tiêu diệt vi khuẩn gây bệnh theo yêu cầu xử lý.
Cuối cùng, doanh nghiệp cần lấy mẫu phân tích COD và các chỉ tiêu ô nhiễm liên quan để đánh giá chất lượng nước sau xử lý. Kết quả phải được đối chiếu với Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về nước thải công nghiệp (QCVN 40:2025/BTNMT) và yêu cầu áp dụng đối với cơ sở trước khi xả ra nguồn tiếp nhận.

Xem thêm: Dịch Vụ Xử Lý Nước Thải Xi Mạ Hiệu Quả, Toàn Diện Từ A-Z
Những Lưu Ý Khi Xử Lý COD Cao Trong Nước Thải Sản Xuất Gỗ
Để hệ thống duy trì hiệu quả xử lý ổn định và hạn chế phát sinh sự cố trong quá trình vận hành, chủ đầu tư cùng đội ngũ kỹ thuật cần chú ý một vài vấn đề dưới đây:
Tách riêng dòng thải chứa keo và sơn đậm đặc
Không nên xả trực tiếp nước rửa bồn keo hoặc nước thải từ buồng phun sơn vào hệ thống xử lý chung khi chưa đánh giá đặc tính và mức độ ảnh hưởng. Các dòng thải này cần được thu gom riêng để xử lý hóa lý cục bộ hoặc chuyển giao cho đơn vị có chức năng thu gom, xử lý phù hợp. Việc kiểm soát nguồn thải giúp hạn chế nguy cơ gây ức chế hoặc làm suy giảm hoạt tính của hệ vi sinh.
Kiểm soát nghiêm ngặt độ pH tại cụm hóa lý
Hiệu quả keo tụ của PAC và phèn nhôm phụ thuộc đáng kể vào điều kiện pH của nước thải. Nếu châm hóa chất không đúng khoảng pH phù hợp, khả năng loại bỏ chất ô nhiễm có thể giảm, đồng thời làm phát sinh chi phí hóa chất không cần thiết.

Bổ sung đầy đủ dinh dưỡng cho vi sinh vật
Nước thải ngành chế biến gỗ có thể chứa nhiều hợp chất hữu cơ nhưng thiếu nitơ và photpho cần thiết cho hoạt động của vi sinh vật. Người vận hành cần kiểm tra thành phần dinh dưỡng và tính toán lượng urê, DAP cần bổ sung theo tỷ lệ BOD:N:P là 100:5:1 khi phù hợp, nhằm duy trì điều kiện sinh trưởng của hệ vi sinh.
Theo dõi định kỳ tình trạng và khả năng lắng của bùn hoạt tính
Thường xuyên kiểm tra thể tích bùn lắng sau 30 phút (SV30) tại bể sinh học để đánh giá khả năng lắng và tình trạng bùn vi sinh. Dựa trên kết quả kiểm tra, người vận hành điều chỉnh lượng bùn tuần hoàn và xả bùn dư phù hợp, hạn chế hiện tượng bùn nổi hoặc trôi theo dòng nước đầu ra.

Xem thêm: Xử Lý Nước Thải Giết Mổ Gia Súc Sao Cho Đúng Và Tiết Kiệm?
Đơn Vị Tư Vấn Giải Pháp Xử Lý Nước Thải Sản Xuất Gỗ COD Cao
Nếu doanh nghiệp của bạn đang gặp khó khăn trong việc kiểm soát chỉ số COD cao trong nước thải sản xuất gỗ hoặc hệ thống xử lý nước thải hiện hữu vận hành tốn kém nhưng vẫn không đạt chuẩn, Môi Trường Toàn Tâm chính là đối tác kỹ thuật đáng tin cậy.
Với kinh nghiệm thực chiến qua nhiều dự án xử lý nước thải cho các nhà máy chế biến gỗ xuất khẩu, xưởng sản xuất ván ép và nội thất, chúng tôi cung cấp giải pháp khảo sát, thiết kế và cải tạo hệ thống tối ưu theo đúng đặc thù từng dây chuyền sản xuất.
Môi Trường Toàn Tâm cam kết áp dụng các công nghệ hóa lý kết hợp sinh học tiên tiến giúp cắt giảm triệt để nồng độ COD, tối giản lượng hóa chất tiêu thụ hằng tháng và đảm bảo chất lượng nước đầu ra luôn đạt chuẩn quy định của cơ quan môi trường. Đội ngũ kỹ sư của chúng tôi luôn đồng hành chuyển giao quy trình vận hành chi tiết, giúp chủ đầu tư an tâm sản xuất mà không lo gián đoạn vì sự cố môi trường.

Xem thêm: Dịch Vụ Xử Lý Nước Thải Nhà Máy Giấy Uy Tín, Chuyên Nghiệp
Lời Kết
Xử lý COD cao trong nước thải sản xuất gỗ đòi hỏi sự phối hợp phù hợp giữa việc khoanh vùng nguồn thải, kiểm soát quá trình hóa lý và duy trì hoạt động ổn định của hệ vi sinh. Lựa chọn đúng quy trình xử lý sẽ giúp nhà máy nâng cao hiệu quả loại bỏ chất ô nhiễm, đáp ứng yêu cầu bảo vệ môi trường và tối ưu chi phí vận hành lâu dài.
Nếu trạm xử lý nước thải tại nhà máy của bạn đang gặp sự cố vượt ngưỡng COD hoặc cần tư vấn cải tạo hệ thống tiết kiệm chi phí, hãy liên hệ ngay với Môi Trường Toàn Tâm qua hotline 0767 861 126 – 0796 789 836 hoặc Zalo để được hỗ trợ khảo sát và chạy thử nghiệm mẫu nước miễn phí.
Địa chỉ: Công Ty TNHH Giải Pháp Kỹ Thuật Toàn Tâm
Liên hệ ngay Toàn Tâm để nhận tư vấn miễn phí
Bài viết liên quan
SV30 900mL/L Nhưng Nước Đầu Ra Trong: Cần Xả Bùn Không?
Trong quá trình vận hành hệ thống xử lý nước thải sinh học, SV30 thường...
Th9
Quy Trình Xử Lý Nước Thải Nuôi Tôm Chi Tiết Từ A-Z
Nước thải nuôi tôm chủ yếu phát sinh từ thức ăn thừa, phân tôm, vỏ...
Th8
Cải Tạo Hệ Thống Xử Lý Nước Thải Tòa Nhà Cũ Có Tiết Kiệm Không?
Sau nhiều năm vận hành, hệ thống xử lý nước thải tại các tòa nhà...
Th10
Cải Tạo Bể MBBR Cũ Như Thế Nào Để Tăng Hiệu Quả Xử Lý?
Sau một thời gian vận hành liên tục, hệ thống xử lý nước thải sử...
Th10
Hướng Dẫn Nuôi Cấy Bùn Vi Sinh Cho Hệ Thống Mới Đúng Cách
Bùn vi sinh đóng vai trò quan trọng trong quá trình phân hủy các chất...
Th11
Cách Xử Lý Nước Thải Rò Rỉ Từ Bãi Rác Sinh Hoạt Hiệu Quả
Nước thải rò rỉ từ bãi rác sinh hoạt (nước rỉ rác) là loại nước...
Th11

Anh Nguyễn Chí Phúc, CEO của Môi Trường Toàn Tâm, là người có nhiều kinh nghiệm trong lĩnh vực tư vấn và giải pháp môi trường. Với mục tiêu hỗ trợ doanh nghiệp tuân thủ quy định pháp luật và phát triển bền vững, anh đã xây dựng Môi Trường Toàn Tâm trở thành đơn vị cung cấp dịch vụ môi trường chuyên nghiệp, tận tâm và đáng tin cậy.

